Gitar Klavyesindeki Notaları Öğrenme Rehberi

Gitar klavyesini öğrenmek, altı ayrı satırda yüzlerce noktayı ezberlemek değildir. Açık telleri, yarım ses sırasını, 12. perde tekrarını ve birkaç oktav yolunu bildiğinizde bilmediğiniz bir notayı çevresindeki işaretlerden çıkarabilirsiniz. Bu yaklaşım hem akor kökünü bulmayı hem de melodiyi başka telde sürdürmeyi kolaylaştırır; klavye şekiller topluluğu olmaktan çıkıp notaların birbirine bağlandığı bir haritaya dönüşür.

Standart akordun altı açık teli

Teller kalından inceye, yani 6. telden 1. tele doğru Mi–La–Re–Sol–Si–Mi olarak akort edilir. Uluslararası harflerle bu sıra E–A–D–G–B–E diye yazılır. Birinci tel en ince ve en tiz Mi, altıncı tel en kalın ve en pes Mi’dir. Tab satırlarında üstte görülen çizginin fiziksel olarak ince Mi olması ilk başta yön karışıklığı yaratabilir; bunu tab çizgileri ve tel numaralarıyla birlikte tekrar edin.

Açık telleri yalnız bir tekerleme olarak söylemeyin. Rastgele bir tel numarası seçip notasını cevaplayın; sonra tersini yapıp söylenen notanın açık telini bulun. Altıncı ve birinci telin ikisi de Mi’dir, fakat farklı oktavlarda duyulur. Bu çift, klavyedeki ilk görsel ve işitsel referansınızdır.

Her perde bir yarım ses yükseltir

Aynı tel üzerinde gövde yönüne doğru bir perde ilerlemek sesi bir yarım ses yükseltir. Do’dan Do♯’ye, Mi’den Fa’ya veya Si’den Do’ya geçişlerin her biri tek perdedir. Do–Re, Re–Mi, Fa–Sol, Sol–La ve La–Si doğal nota çiftleri arasında ise iki perde bulunur; aradaki nota diyez ya da bemol adı alabilir. Mi–Fa ile Si–Do arasında boş bir ara perde yoktur.

Örneğin açık 5. tel La’dır. Birinci perde La♯ veya Si♭, ikinci perde Si, üçüncü perde Do olur. Aynı sesi bağlama göre iki farklı adla yazabilmek müzik yazımının parçasıdır; klavyede fiziksel yer aynıdır. Gam ve doğru nota yazımı bağlantısını tonlar ile gamlar temelinde genişletebilirsiniz.

0–12 arasında doğal nota durakları

Aşağıdaki tablo yalnız doğal notaların perdelerini gösterir. Arada kalan her boş perde, komşu notanın diyez veya bemol biçimidir. 12. perde açık tel notasını bir oktav tiz tekrarlar; bu yüzden harita oradan sonra aynı sırayla yeniden başlar.

Bu satırların hepsini bir oturumda ezberlemeye çalışmayın. Önce 6. ve 5. tellerdeki doğal notaları öğrenin; birçok taşınabilir akorun kökü bu iki telde bulunur. Örneğin 6. tel üçüncü perde Sol, beşinci perde La’dır. Aynı konumları kök kabul eden G5 ve A5 şekillerini power chord çalışmasında zaten kullanmış olabilirsiniz.

Beşinci perde ilişkisi ve G–B istisnası

Standart akortta komşu tellerin çoğu tam dörtlü aralıklıdır. Bu nedenle kalın teldeki beşinci perde, bir sonraki ince açık telle aynı notayı verir. Sıra 3. tel Sol’den 2. tel Si’ye geldiğinde aralık majör üçlüdür ve eşleşme beşinci değil dördüncü perdede oluşur.

6. tel 5. perde = 5. tel açık  → La
5. tel 5. perde = 4. tel açık  → Re
4. tel 5. perde = 3. tel açık  → Sol
3. tel 4. perde = 2. tel açık  → Si
2. tel 5. perde = 1. tel açık  → Mi

G–B arasındaki bir perdelik fark, klavye şekillerinin bu sınırı geçerken neden yana kaydığını açıklar. Alt tellerde simetrik görünen bir gam veya oktav kalıbını ikinci tele taşıdığınızda aynı notaları korumak için çoğu zaman bir perde düzeltmesi gerekir. “Gitar tamamen dörtlülerle akortludur” cümlesi bu yüzden yanlıştır; tek majör üçlü 3. ve 2. tel arasındadır.

Oktav işaretleriyle notayı başka telde bulun

En kolay oktav, aynı telde 12 perde ilerlemektir: 6. tel üçüncü perdedeki Sol, 15. perdede bir oktav tiz Sol olur. İlk 12 perdeyi öğrenirken enstrümandaki çift noktalı 12. perde işareti bu tekrarı hatırlatır.

İki tel atlayan şekiller daha hızlı bir yol sunar. Başlangıç notası 6. veya 5. teldeyse iki tel inceye ve iki perde ileriye gidin. Başlangıç 4. veya 3. teldeyse yol G–B sınırını geçtiği için iki tel inceye, üç perde ileriye gidin.

Her çifti sırayla değil, aynı anda çalıp seslerin kaynaşmasını dinleyin. İki nota aynı adın farklı oktavlarıysa kararlı bir bütünlük duyulur. Sonra şekli bir perde ileri taşıyın: 6. tel birinci perde Fa ile 4. tel üçüncü perde Fa yine oktavdır. Böylece yalnız açık tel örneklerini değil, hareketli ilişkiyi öğrenirsiniz.

Beş dakikalık “bir notayı avla” oyunu

1. O gün için Do gibi tek bir doğal nota seçin.
2. Metronomsuz ilk turda her telde 0–12 arasında Do’yu bulun ve adını yüksek sesle söyleyin.
3. İkinci turda sırayı tersine çevirin; 1. telden 6. tele dönün.
4. Üçüncü turda bir oktav şekli kullanarak bildiğiniz Do’dan başka bir Do’ya geçin.
5. Son turda her hedefi çalmadan önce tel ve perdeyi söyleyin; tahmininizi sesle doğrulayın.

Do konumları 6. tel 8, 5. tel 3, 4. tel 10, 3. tel 5, 2. tel 1 ve 1. tel 8’dir. Ertesi gün Sol, sonra Re seçebilirsiniz. Rastgele hareket etmek önemlidir; hep kalından inceye aynı sırayı çalışırsanız nota yerine motor diziyi ezberlersiniz.

Akorları şekil değil nota kümesi olarak denetleyin

Açık C akorunu x-3-2-0-1-0 basın. Tel haritasıyla beşinciden birinciye Do–Mi–Sol–Do–Mi notalarını bulursunuz. Üç farklı nota Do, Mi ve Sol’dür; diğerleri oktav tekrarıdır. Aynı işlemi Am için yaptığınızda La–Mi–La–Do–Mi elde edilir. Kök, üçlü ve beşli görevlerini majör–minör akor formülleriyle eşleştirmek, klavye bilgisini doğrudan duyulan armoniye bağlar.

Klavye hâkimiyeti, bir diyagramı gözünüzün önüne getirene kadar beklemek değil, birkaç sağlam ilişkiden hızlı sonuç üretmektir. Mi–La–Re–Sol–Si–Mi açık tellerini sabitleyin, her perdenin yarım ses olduğunu kullanın, 12. perdede oktavı görün ve G’den Si’ye geçerken dörtlü düzenin bir perde daraldığını unutmayın. Bu işaretleri gerçek akor ve tek nota çalışmalarında çağırdıkça, aradığınız sesin adı ile parmağınızın gideceği yer aynı anda belirginleşir.